Przykłady wypowiedzi pisemnych
Poniżej znajdziesz przykładowe zadanie pisemne wraz z odpowiedzią i analizą punktacji. Dzięki temu łatwiej zobaczyć, jakie elementy wpływają na wynik i dlaczego nawet poprawny językowo tekst może stracić punkty, jeśli odpowiedzi na podpunkty są zbyt krótkie lub niewystarczająco rozwinięte.
Przykładowa odpowiedź – 4/10 pkt
Twoja szkoła zorganizowała Dzień Sportu. W e-mailu do kolegi z Anglii:
- wyjaśnij, dlaczego zdecydowałeś/zdecydowałaś się wziąć udział w Dniu Sportu,
- napisz, w jakiej konkurencji uczestniczyłeś/uczestniczyłaś,
- opisz, co wydarzyło się podczas zawodów.
Dlaczego tylko 4/10?
Treść – 1/4: uczeń odniósł się do wszystkich trzech podpunktów, ale żadnego z nich naprawdę nie rozwinął.
Spójność i logika – 1/2: tekst jest prosty i zasadniczo logiczny, ale przy 1 punkcie za treść w tym kryterium można otrzymać maksymalnie 1 punkt.
Zakres środków językowych – 1/2: słownictwo i konstrukcje są bardzo podstawowe, np. good, like sport, running competition, went home.
Poprawność środków językowych – 1/2: tekst jest w większości poprawny, ale ze względu na 1 punkt za treść również tutaj maksymalna możliwa ocena to 1 punkt.
Razem: 4/10 punktów.
Gdzie jest problem?
Uczeń odpowiedział na wszystkie trzy pytania, ale zrobił to w minimalny sposób:
Dlaczego wziął udział?
I took part because I like sport.
Wiemy dlaczego, ale nie dostajemy żadnego dodatkowego szczegółu.
W jakiej konkurencji uczestniczył?
I was in a running competition.
Konkurencja została podana, ale nie wiemy, jaki był dystans, z kim rywalizował ani jak sobie poradził.
Co wydarzyło się podczas zawodów?
My friend fell down during the race.
Uczeń wspomniał o wydarzeniu, ale go nie rozwinął – nie wyjaśnił, dlaczego kolega upadł, co stało się później ani jak zareagowali inni.
Co należałoby poprawić?
Największym problemem tego e-maila nie jest gramatyka, lecz brak rozwinięcia treści. Zamiast dodawać przypadkowe zdania, takie jak The weather was good czy everyone went home, uczeń powinien wykorzystać limit słów na rozwinięcie trzech informacji wymaganych w poleceniu.
To dobry przykład pokazujący, że na egzaminie nie wystarczy wspomnieć o każdym podpunkcie – trzeba przekazać dodatkowe szczegóły. CKE właśnie na tej podstawie rozróżnia samo odniesienie się do elementu polecenia od jego rozwinięcia.
Przykładowa odpowiedź – 5/10 pkt
Jesteś na szkolnej wymianie międzynarodowej. W e-mailu do kolegi z Anglii:
- poinformuj, w jaki sposób spędzasz czas podczas wymiany,
- opisz dom, w którym gościsz,
- napisz, jakie zwyczaje rodziny, u której mieszkasz, najbardziej Ci się podobają.
Rozwiń swoją wypowiedź w każdym z trzech podpunktów, tak aby osoba nieznająca polecenia w języku polskim uzyskała wszystkie wskazane w nim informacje.
Długość wypowiedzi: 50–120 wyrazów.
Oceniane są: umiejętność pełnego przekazania informacji, spójność, bogactwo językowe oraz poprawność językowa.
Ocena wypowiedzi
Treść – 2 pkt: uczeń odniósł się do dwóch podpunktów polecenia i dwa z nich rozwinął (podpunkt 1. i podpunkt 2.).
Spójność i logika wypowiedzi – 1 pkt: wypowiedź zawiera usterki w spójności/logice na poziomie poszczególnych zdań oraz akapitów.
Zakres środków językowych – 1 pkt: ograniczony zakres środków językowych; w wypowiedzi użyte są głównie środki językowe o wysokim stopniu pospolitości.
Poprawność środków językowych – 1 pkt: liczne błędy czasami zakłócające komunikację.
Razem: 5 pkt
Co jest problemem w tej wypowiedzi?
W tej wypowiedzi problem nie polega tylko na błędach gramatycznych. Uczeń traci punkty również za treść, spójność, logikę oraz ograniczony zakres języka.
Niepełna realizacja polecenia
Uczeń nie realizuje wszystkich elementów zadania w wystarczający sposób. Niektóre podpunkty są potraktowane bardzo powierzchownie albo niejasno.
They live in a beautiful house. My room is big and there is three other.Widać próbę opisania domu, ale zdanie jest niedokończone i nie wiadomo, czego są „three other”. Informacja nie została więc przekazana w pełni.
Niepełne i urwane zdania
W tekście pojawiają się fragmenty, które nie są pełnymi, poprawnie zbudowanymi zdaniami.
Nice people. There are funy. My room is big and there is three other.Takie fragmenty powodują, że wypowiedź brzmi chaotycznie i nie zawsze wiadomo, co dokładnie autor miał na myśli.
Błędy w użyciu czasowników
Uczeń ma problem z poprawnym tworzeniem form czasowników i budowaniem naturalnych konstrukcji.
They showing me museums. I learn speaking English.Poprawnie można napisać: They are showing me museums lub They show me museums, a także I practise speaking English.
Problemy z there is / there are
Uczeń nie rozróżnia poprawnie liczby pojedynczej i mnogiej.
There is girls in the family.Powinno być: There are girls in the family. Podobny błąd pojawia się w konstrukcji there is three other
Błędy w użyciu zaimków
W zdaniu I like their użyto niewłaściwego zaimka.
Their oznacza „ich” i powinno występować przed rzeczownikiem, np. their house Tutaj potrzebne jest: I like them.
Brak przedimków
Uczeń pomija przedimki w miejscach, w których są potrzebne.
I live with family from England.Poprawnie: I live with a family from England.
Nienaturalne połączenia wyrazów
Niektóre zdania są zrozumiałe, ale brzmią jak bezpośrednie tłumaczenie z języka polskiego.
go to town spend free time I learn speaking English in the streets and shops.Lepiej użyć bardziej naturalnych konstrukcji, np. We spend our free time together.
Problemy z logiką zdań
Niektóre informacje nie są logicznie połączone.
We also meet people and tell us about English history.Zdanie sugeruje, że „we tell us”. Prawdopodobnie uczeń chciał napisać: We also meet people who tell us about English history.
Bardzo prosty i powtarzalny język
Uczeń używa głównie podstawowych słów:
Brakuje bardziej różnorodnych określeń takich jak friendly, welcoming, spacious, comfortable, interesting.
Mało zróżnicowanych konstrukcji
Większość tekstu składa się z krótkich i bardzo prostych zdań.
My room is big. They live in a beautiful house. They often buy me presents.Brakuje prostych zdań złożonych z użyciem: because, when, which, who, although, so, that.
Problemy ze spójnością
Poszczególne informacje są często zapisane jedna po drugiej bez wyraźnego związku.
My room is big and there is three other. There is girls in the family. I like their. There are funy.Pomogłyby zwroty takie jak: Also, Moreover, What I like most is..., Another thing I enjoy is...
Niejasne informacje
Niektóre zdania nie przekazują informacji wystarczająco precyzyjnie.
there is three otherNie wiadomo, czy chodzi o trzy pokoje, trzy osoby czy trzy sypialnie. Na egzaminie odbiorca powinien dokładnie rozumieć przekazaną informację.
Błędy ortograficzne
W pracy pojawiają się także błędy w pisowni.
funy → funnyBłędy ortograficzne również są brane pod uwagę przy ocenie poprawności językowej.
Podsumowanie
Ta wypowiedź jest w większości zrozumiała, ale zawiera wiele problemów. Uczeń nie rozwija wszystkich wymaganych informacji, używa prostego i powtarzalnego języka, popełnia liczne błędy gramatyczne, a niektóre zdania są niepełne lub nielogiczne.
Wynik: 5/10 pkt