Pisanie na maturze podstawowej - jak wygląda?

Wypowiedź pisemna na maturze podstawowej

Wypowiedź pisemna to ostatnie zadanie w arkuszu. Wielu maturzystów się go boi, a w rzeczywistości jest to najbardziej przewidywalna część egzaminu. Wiadomo, jak wygląda polecenie, jak oceniają egzaminatorzy i ile słów trzeba napisać.

Co dokładnie trzeba napisać?

Na poziomie podstawowym piszesz jedną wypowiedź, czyli tekst użytkowy, zazwyczaj e-mail nieformalny albo wpis na blogu lub forum, o objętości 100–150 wyrazów. Nie masz wyboru tematu, polecenie jest po polsku, a w treści podane są cztery podpunkty, które trzeba rozwinąć. Może to być np. wiadomość do znajomego z wymiany albo wpis o tym, jak spędziłeś wakacje.

CKE

Jak jest oceniana wypowiedź?

Za zadanie można zdobyć 12 punktów: treść (5), spójność i logika (2), zakres środków językowych (3) i poprawność językowa (2).

Wypowiedź pisemna to około 20% całego wyniku z arkusza.

Kryterium	Co jest oceniane?	Maks. pkt	Na co uważać?
Treść	Czy uczeń odniósł się do wszystkich czterech podpunktów i odpowiednio je rozwinął.	5 / 12	Najczęstszy błąd to pominięcie jednego z podpunktów albo ograniczenie się do jednej bardzo krótkiej informacji.
Spójność i logika	Czy wypowiedź jest logiczna, uporządkowana i czy kolejne zdania oraz akapity łączą się ze sobą.	2 / 12	Unikaj przypadkowego przeskakiwania między informacjami i używaj prostych łączników.
Zakres środków językowych	Zróżnicowanie słownictwa oraz konstrukcji gramatycznych użytych w wypowiedzi.	3 / 12	Nie powtarzaj cały czas tych samych prostych słów i konstrukcji.
Poprawność językowa	Poprawność gramatyczna, leksykalna, ortograficzna oraz wpływ błędów na komunikację.	2 / 12	Błędy są dopuszczalne, ale nie powinny utrudniać zrozumienia wypowiedzi.
Łącznie	—	12 pkt	—

Najwięcej punktów daje treść

Najważniejsze jest odniesienie się do wszystkich czterech podpunktów. Każdy z nich warto rozwinąć w około 2–3 zdaniach, zamiast tylko wspomnieć o nim jednym krótkim zdaniem.

Limit słów, czyli na co uważać

W wypowiedzi pisemnej należy uważać na limit słów. Jeśli napiszesz mniej niż 80 wyrazów, praca będzie oceniona tylko w kryterium treści, a za spójność, zakres i poprawność dostaniesz 0 punktów.

Praktyczna rada: celuj w 110–140 wyrazów. Masz wtedy miejsce na rozwinięcie wszystkich podpunktów i mniej okazji do błędów niż przy tekście na sam limit. Formy skrócone (don’t) i wyrazy połączone myślnikiem (well-known) liczą się jako jeden wyraz.

PLAN

Plan pracy w 4 krokach

Prosty schemat, który pomaga szybko zaplanować wypowiedź i uniknąć najczęstszych błędów na egzaminie.

Krok

Co zrobić?

Dlaczego to ważne?

Przeczytaj polecenie uważnie

Zaznacz wszystkie cztery podpunkty, żeby żadnego nie pominąć.

Najczęstszy błąd to nieuwzględnienie jednego z elementów polecenia, co obniża liczbę punktów za treść.

Zaplanuj krótko

Poświęć około 2 minuty na zapisanie jednej myśli i kilku słów do każdego podpunktu.

Dzięki temu tekst będzie bardziej uporządkowany i łatwiej będzie rozwinąć każdy element polecenia.

Pisz prostym językiem

Poziom B1 w zupełności wystarczy. Poprawne, proste zdania są lepsze niż skomplikowane konstrukcje z błędami.

Najważniejsze jest to, żeby wypowiedź była jasna, logiczna i poprawna językowo.

Sprawdź pracę na końcu

Upewnij się, że odpowiedziałeś na wszystkie podpunkty, masz odpowiednią liczbę wyrazów i nie ma podstawowych błędów.

Sprawdź szczególnie gramatykę, pisownię, formy czasowników oraz to, czy wszystkie wymagane informacje są obecne.

STRUKTURA

Struktura e-maila lub wpisu

Prosty schemat, który pomoże Ci uporządkować wypowiedź i nie pominąć żadnego ważnego elementu.

Część

Co powinno się znaleźć?

Przykłady

Początek

Zwrot do odbiorcy oraz krótkie nawiązanie do wiadomości lub sytuacji.

Hi Anna,
Dear Tom,
Thanks for your message!

Rozwinięcie

Zrealizuj wszystkie 4 podpunkty, najlepiej w 2–3 akapitach. Połącz informacje prostymi spójnikami.

first of all
also
however
because
so

Zakończenie

Dodaj krótkie pożegnanie i podpis.

Write soon!
Best wishes,
XYZ

Najczęstsze błędy

– pominięcie podpunktu lub tylko jednozdaniowa wzmianka o nim,

– tekst za krótki (poniżej 80 wyrazów),

– styl nieadekwatny do formy (np. zbyt oficjalny w mailu do kolegi),

– błędy w czasach i szyku zdania w prostych konstrukcjach,

– przepisywanie fragmentów z polecenia, które nie liczą się do limitu.

Podsumowanie

Wypowiedź pisemna na maturze podstawowej z angielskiego to jedno zadanie bez wyboru tematu: krótki tekst użytkowy, najczęściej e-mail albo wpis na blogu lub forum, na 100-150 wyrazów. Polecenie jest po polsku i zawiera cztery podpunkty, które trzeba rozwinąć. To ostatnie zadanie w arkuszu, ale można za nie zdobyć 12 punktów, czyli około 20% całego wyniku.

Egzaminator ocenia pracę w czterech kryteriach: treść (0-5 pkt), spójność i logika (0-2 pkt), zakres środków językowych (0-3 pkt) i poprawność językowa (0-2 pkt). Największe znaczenie ma treść, dlatego najważniejsze jest odniesienie się do wszystkich czterech podpunktów i rozwinięcie każdego z nich w kilku zdaniach. Trzeba też pilnować limitu, bo poniżej 80 wyrazów praca jest oceniana wyłącznie za treść.

Dobrze zaplanowana wypowiedź ma prostą strukturę: krótki początek ze zwrotem i nawiązaniem, rozwinięcie z czterema podpunktami połączonymi spójnikami oraz krótkie zakończenie z pożegnaniem i podpisem. Nie potrzeba zaawansowanego słownictwa, wystarczy poprawny, zróżnicowany język na poziomie B1 i styl dopasowany do formy.

Wypowiedź pisemną można dobrze przygotować jeszcze przed egzaminem. Najlepiej ćwiczyć na arkuszach CKE z lat 2023-2026 i zawsze sprawdzić aktualne wymagania w informatorze maturalnym na stronie cke.gov.pl.

Sprawdź przykładowe, ocenione wypowiedzi pisemne.

Informacje i format egzaminu

W tej sekcji znajdziesz najważniejsze informacje o maturze rozszerzonej z języka angielskiego. Opisujemy tu strukturę egzaminu, typy zadań, sposób oceniania oraz to, na co warto zwrócić uwagę podczas przygotowań. To dobry punkt startowy dla każdego ucznia.

Arkusze i rozwiązania (oficjalne + próbne)

Tutaj zebrane są oficjalne arkusze CKE oraz materiały próbne wraz z rozwiązaniami. Praca na prawdziwych zadaniach pozwala oswoić się z poziomem trudności i formą egzaminu. To także świetny sposób na sprawdzenie swoich postępów.

Zaawansowane rozumienie ze słuchu (Listening)

Sekcja poświęcona ćwiczeniom rozwijającym rozumienie ze słuchu na poziomie rozszerzonym. Znajdziesz tu nagrania, zadania i materiały pomagające lepiej wychwytywać szczegóły, intencje oraz główne myśli wypowiedzi. Regularny trening ułatwia pracę podczas egzaminu.

Czytanie ze zrozumieniem i analiza tekstu (Reading & Text Analysis)

W tej części znajdują się bardziej wymagające teksty i zadania, które uczą nie tylko rozumienia treści, ale też ich analizy. Uczniowie ćwiczą interpretację, wyciąganie wniosków i pracę z różnymi rodzajami tekstów. To ważny element przygotowania do matury rozszerzonej.

Use of Language / Zaawansowane zadania językowe

Ta sekcja obejmuje zadania leksykalno-gramatyczne, transformacje, uzupełnianie luk i inne ćwiczenia językowe. Pomagają one rozwijać precyzję, poprawność i swobodę użycia angielskiego. To jeden z kluczowych obszarów na poziomie rozszerzonym.

Wypowiedź pisemna (Writing)

Znajdziesz tu materiały do pisania rozbudowanych tekstów, takich jak rozprawki, artykuły i inne formy wymagane na maturze. Sekcja pomaga zrozumieć budowę wypowiedzi, dobór argumentów oraz użycie odpowiednich zwrotów. Dzięki temu łatwiej napisać tekst na wyższym poziomie.

Gramatyka zaawansowana i konstrukcje stylistyczne

Ta część zawiera najważniejsze zagadnienia gramatyczne potrzebne na maturze rozszerzonej. Obejmuje trudniejsze struktury, konstrukcje stylistyczne i elementy, które pomagają budować bardziej naturalne oraz precyzyjne wypowiedzi. To dobra baza do powtórek i ćwiczeń.

Słownictwo zaawansowane

W tej sekcji zgromadzone jest słownictwo tematyczne, idiomy oraz bardziej zaawansowane wyrażenia przydatne na egzaminie. Materiały pomagają poszerzać zasób słów i lepiej radzić sobie z trudniejszymi tekstami oraz wypowiedziami. To ważne wsparcie przy writing, reading i use of language.

Strategie egzaminacyjne i plany nauki

W tej części znajdziesz praktyczne wskazówki, jak uczyć się skutecznie i jak planować przygotowania do egzaminu. Opisujemy tu również strategie pracy na arkuszu, zarządzanie czasem i sposoby unikania typowych błędów. To pomocne zarówno na początku nauki, jak i tuż przed egzaminem.

Materiały do pobrania i narzędzia pomocnicze

W tej sekcji dostępne są dodatkowe materiały wspierające naukę, takie jak fiszki, karty pracy, wideo i przydatne narzędzia. Ułatwiają one samodzielne powtórki i pozwalają lepiej utrwalić najważniejsze zagadnienia. To praktyczne uzupełnienie całego modułu.

Pisanie na maturze podstawowej – jak wygląda?